Co to za choroba? przyczyny choroby - etiologia

Etiologia złośliwych nowotworów OUN nie jest znana.

Istnieje kilka rodzajów czynników powiązanych z powstawaniem nowotworu lub uznawanych za czynniki ryzyka:

Czynniki chemiczne - to związki chemiczne, które w odpowiednich warunkach mogą powodować rozwój nowotworów złośliwych. Do związków chemicznych o udowodnionym działaniu rakotwórczym na OUN należą: pestycydy, herbicydy, substancje petrochemiczne, nitrozoaminy, polichlorek winylu. Inne rakotwórcze substancje to węglowodory aromatyczne, arsen, azbest, sadza, smoły, oleje mineralne, pył drzewny i skórzany itd. Czynnik rakotwórczy, aby mógł zadziałać na dany narząd, musi mieć określoną postać i dawkę - przykładowo rakotwórczy azbest jest tylko wtedy rakotwórczy, gdy jest wdychany przez wiele lat oraz znajduje się w określonym stężeniu i formie. Do uznanych czynników rakotwórczych należą też dym tytoniowy i niektóre leki. Także brak niektórych witamin (m.in. witaminy C) i złe odżywianie (np. sól jest rakotwórcza) zwiększa ryzyko chorób nowotworowych.

Czynniki fizyczne - to promieniowanie jonizujące (Roentgena, radu itp.) i pole elektromagnetyczne. Te rodzaje promieniowania wywołują uszkodzenia DNA (inny tego rodzaju czynnik to promieniowanie nadfioletowe wywołujące raka skóry).

Czynniki biologiczne - onkogenne drobnoustroje (wirusy). Ich udział w rozwoju nowotworów u zwierząt jest udowodniony, nie ma natomiast bezpośrednich dowodów na udział wirusów w powstawaniu nowotworów u ludzi.

80% nowotworów powstaje w wyniku działania zewnętrznych czynników środowiskowych. Tak więc zachowania, przyzwyczajenia, używanie określonych substancji mogą zwiększać ryzyko rozwoju nowotworu.

Inne czynniki ryzyka to:

Wiek - ryzyko zapadnięcia na glejaka wielopostaciowego rośnie z wiekiem.

Płeć - dwukrotnie częściej na ten nowotwór zapadają mężczyźni.

Choroby/wady genetyczne - powstaniu guzów sprzyja np. choroba o łacińskiej nazwie neurofibromatosis; znaczenie może mieć także dziedziczna podatność na nowotwór. Obecnie rozpoznawanych jest około 20 dziedzicznych zespołów nowotworowych, które występują u około 1% chorych na nowotwory (zob. artykuł o dziedziczności nowtoworów). Przykładowo mutacja genu p53 jest powodem rodzinnego występowania raków piersi, mięsaków i właśnie glejaków.

Szczególnie groźne jest połączenie działania różnych czynników - np. genetycznych i środkowiskowych.

Inna lista czynników rakotwórczych tu.

dodano/zmieniono: ; przez: moto_kate; źródło: http://archiwum.onkolink.pl/onkolink/2003-06/doc00000.doc, http://biust.pl/rak_piersi/nowotwory.htm i inne;
konsultacja merytoryczna: -